بیماری کیست هیداتید ریوی (Pulmonary Hydatid Cyst)
- کیست هیداتید ریوی: راهنمای جامع شناخت، پیشگیری و درمان این عفونت انگلی
- علت ابتلا به کیست هیداتید ریوی
- نشانههای بیماری کیست هیداتید ریوی
- نحوه تشخیص کیست هیداتید ریوی
- روشهای درمان کیست هیداتید ریوی
- درمان دارویی کیست هیداتید ریوی
- پیشگری از کیست هیداتید ریوی
- تفاوت بیماری کیست هیداتید ریوی در مردان و زنان
- اسمهای دیگر بیماری کیست هیداتید ریوی
- درمان خانگی کیست هیداتید ریوی
- رژیم غذایی مناسب برای کیست هیداتید ریوی
- عوارض و خطرات کیست هیداتید ریوی
- کیست هیداتید ریوی در کودکان و در دوران بارداری
- طول درمان کیست هیداتید ریوی چقدر است؟
کیست هیداتید ریوی: راهنمای جامع شناخت، پیشگیری و درمان این عفونت انگلی
کیست هیداتید ریوی (Pulmonary Hydatid Cyst) یکی از بیماریهای عفونی مهم و مشترک بین انسان و حیوان است که سلامت عمومی را تهدید میکند. این بیماری توسط مرحله نوزادی یک کرم نواری کوچک به نام “اکینوکوکوس گرانولوزوس” ایجاد میشود که نوعی عفونت ریوی است. اگرچه کبد شایعترین محل درگیری در بدن انسان است، اما ریهها دومین ارگان پرخطر برای ایجاد این کیستها محسوب میشوند. از آنجا که این بیماری اغلب در مناطق دامپروری و روستایی شیوع بیشتری دارد، اما شهرنشینان نیز از خطر آن در امان نیستند، آگاهی از علائم و روشهای انتقال آن برای همه ضروری است. در این مقاله به بررسی عمیق و همهجانبه این بیماری میپردازیم.
علت ابتلا به کیست هیداتید ریوی
برای درک علت ابتلا به این بیماری، باید چرخه زندگی این انگل هوشمند را بشناسیم. عامل اصلی بیماری، کرم پهن و کوچکی است که در روده سگسانان (مانند سگهای گله، سگهای خانگی، گرگ و روباه) زندگی میکند. سگ به عنوان “میزبان نهایی” شناخته میشود. کرم بالغ در روده سگ تخمگذاری میکند و این تخمها همراه با مدفوع حیوان دفع میشوند. این تخمها بسیار مقاوم هستند و میتوانند ماهها در خاک، آب و روی سبزیجات زنده بمانند.
میزبان واسط در این چرخه، معمولاً علفخوارانی مانند گوسفند، بز و گاو هستند که با خوردن علوفه آلوده به تخم انگل، مبتلا میشوند. اما انسان در این میان یک “میزبان تصادفی” است. ابتلای انسان زمانی رخ میدهد که تخم انگل را به صورت ناخواسته ببلعد. این اتفاق معمولاً از طریق خوردن آب آلوده، سبزیجات و کاهویی که به خوبی شسته نشدهاند و حاوی تخم انگل هستند، یا تماس مستقیم دست با سگ آلوده و سپس تماس دست با دهان رخ میدهد.
پس از بلعیده شدن تخم توسط انسان، دیواره تخم در معده و روده باریک باز میشود و جنین انگل آزاد میگردد. این جنین با استفاده از قلابهای خود دیواره روده را سوراخ کرده و وارد جریان خون میشود. جریان خون ابتدا آن را به کبد میبرد (جایی که اکثر کیستها تشکیل میشوند). اگر انگل بتواند از سد کبد عبور کند، جریان خون آن را به سمت قلب راست و سپس مستقیماً به ریهها میفرستد.
در بافت نرم و اسفنجی ریه، انگل شروع به رشد میکند و تبدیل به یک کیست پر از مایع میشود. برخلاف کبد که بافتی سفت دارد و جلوی رشد سریع کیست را میگیرد، بافت ریه خاصیت ارتجاعی دارد و اجازه میدهد کیست با سرعت بیشتری رشد کند و به اندازههای بزرگتری برسد. کودکان به دلیل تماس بیشتر با خاک و حیوانات و عدم رعایت دقیق بهداشت دست، بیشتر در معرض بلع این تخمها هستند. نکته مهم این است که انسان با خوردن گوشت گوسفند آلوده به کیست، دچار کیست هیداتید نمیشود، بلکه انسان فقط با خوردن تخم انگل که از مدفوع سگ دفع شده، مبتلا میگردد.
نشانههای بیماری کیست هیداتید ریوی
کیست هیداتید ریوی به عنوان یک بیماری مرموز شناخته میشود زیرا در مراحل اولیه که کیست کوچک است، معمولاً هیچ علامتی ایجاد نمیکند. بیمار ممکن است سالها کیست را در ریه خود داشته باشد و از آن بیخبر باشد. علائم معمولاً زمانی ظاهر میشوند که کیست به اندازه کافی بزرگ شود و به بافتهای اطراف فشار بیاورد یا دچار عارضه شود.
یکی از شایعترین علائم اولیه، سرفه خشک و مزمن است. با بزرگ شدن کیست، این توده به برونشها (لولههای تنفسی) فشار میآورد و رفلکس سرفه را تحریک میکند. درد قفسه سینه نیز شکایت رایجی است. این درد ممکن است مبهم و دائمی باشد یا به صورت تیرکشنده احساس شود. اگر کیست در نزدیکی پردههای پوشاننده ریه (پلورا) باشد، درد با تنفس عمیق تشدید میشود. تنگی نفس علامت دیگری است که نشان میدهد حجم زیادی از فضای ریه توسط کیست اشغال شده و فضای کافی برای تبادل اکسیژن وجود ندارد.
اما خطرناکترین و دراماتیکترین علائم زمانی رخ میدهد که کیست پاره شود. کیست ممکن است خودبخود (به دلیل بزرگ شدن بیش از حد) یا در اثر ضربه به قفسه سینه پاره شود. اگر کیست به داخل مجاری هوایی پاره شود، بیمار ناگهان حجم زیادی مایع شفاف یا کمی کدر را با سرفه خارج میکند. بیماران اغلب طعم این مایع را “شور” یا شبیه “آب نمک” توصیف میکنند. در خلط این بیماران ممکن است پوستههایی شبیه پوست انگور دیده شود که در واقع دیوارههای کیست هستند.
پاره شدن کیست میتواند باعث واکنشهای آلرژیک شدید شود. از آنجا که مایع درون کیست حاوی پروتئینهای بیگانه است، ورود آن به بافت ریه یا خون میتواند باعث کهیر، خارش شدید، تب و لرز و در موارد وخیم، شوک آنافیلاکتیک شود که تهدیدکننده حیات است. همچنین پاره شدن کیست میتواند باعث عفونت ثانویه شود و علائم آن شبیه به یک آبسه ریوی (تب بالا، خلط چرکی و بدبو) تظاهر کند. تب در کیستهای سالم و پاره نشده معمولاً وجود ندارد، مگر اینکه عفونت باکتریایی روی آن سوار شود.
نحوه تشخیص کیست هیداتید ریوی
تشخیص این بیماری نیازمند ترکیبی از شک بالینی (بر اساس محل زندگی و شغل بیمار) و روشهای تصویربرداری است. در بسیاری از موارد، کیست هیداتید ریوی به صورت کاملاً تصادفی در یک عکس رادیولوژی قفسه سینه که برای هدف دیگری گرفته شده، کشف میشود.
عکس ساده قفسه سینه (Chest X-ray) معمولاً اولین قدم تشخیصی است. در عکس ساده، کیست سالم به صورت یک توده گرد، با حدود کاملاً مشخص و با تراکم یکنواخت (مثل توپ پر از آب) دیده میشود. بافت ریه اطراف کیست معمولاً سالم است. اگر کیست پاره شده باشد اما مایع آن کاملاً تخلیه نشده باشد، هوا وارد فضای کیست میشود و هلالی از هوا در بالای مایع دیده میشود که به آن “علامت هلال” (Meniscus Sign) میگویند. اگر لایههای داخلی کیست شناور شوند، تصویری ایجاد میکنند که به “علامت نیلوفر آبی” (Water Lily Sign) معروف است و کاملاً مختص این بیماری است.
سیتی اسکن (CT Scan) روش دقیقتری است که میتواند جزئیات بیشتری از کیست، ضخامت دیواره، وضعیت بافت ریه اطراف و وجود کیستهای کوچکتر (کیستهای دختر) را نشان دهد. سیتی اسکن همچنین به جراح کمک میکند تا محل دقیق کیست را برای برنامهریزی عمل پیدا کند.
آزمایشهای خون و سرولوژی (مانند تست ELISA) نیز برای تأیید تشخیص استفاده میشوند. این آزمایشها به دنبال آنتیبادیهایی میگردند که بدن علیه انگل تولید کرده است. با این حال، در کیستهای ریوی سالم و بدون پارگی، ممکن است پاسخ ایمنی بدن ضعیف باشد و تست منفی کاذب شود. بنابراین منفی بودن آزمایش خون، بیماری را رد نمیکند. شمارش گلبولهای سفید خون ممکن است افزایش نوعی از گلبولها به نام “ائوزینوفیل” را نشان دهد که در بیماریهای انگلی و آلرژیک بالا میرود، اما این یافته نیز همیشه وجود ندارد. برونکوسکوپی (دیدن داخل ریه با دوربین) معمولاً برای تشخیص اولیه استفاده نمیشود مگر اینکه شک به تومور یا سایر بیماریها وجود داشته باشد، زیرا خطر پاره کردن کیست حین نمونهبرداری وجود دارد.
روشهای درمان کیست هیداتید ریوی
درمان اصلی و انتخابی برای کیست هیداتید ریوی، جراحی است. برخلاف کیستهای کبد که گاهی با روشهای کمتر تهاجمی مدیریت میشوند، در مورد ریه به دلیل خطر بالای پاره شدن کیست به داخل مجاری هوایی و خفگی یا شوک آنافیلاکتیک، جراحی تقریباً همیشه ضروری است. هدف از جراحی، خارج کردن کامل انگل و ترمیم بافت ریه است.
روشهای مختلفی برای جراحی وجود دارد. روش استاندارد، باز کردن قفسه سینه (توراکوتومی) است. جراح سعی میکند کیست را بدون پاره شدن خارج کند. گاهی اوقات مایع کیست ابتدا با احتیاط کشیده میشود و سپس غشای کیست خارج میگردد. فضای باقیمانده در ریه (حفره کیست) باید با بخیه بسته شود تا از عفونت و نشت هوا جلوگیری شود (کاپیتوناژ). در سالهای اخیر، جراحیهای کمتهاجمی مانند توراکوسکوپی (VATS) نیز برای کیستهای کوچک و محیطی استفاده میشود که درد کمتر و بهبودی سریعتری دارد.
در حین عمل جراحی، اقدامات احتیاطی شدیدی انجام میشود تا محتویات کیست به داخل قفسه سینه نریزد. ریختن مایع کیست میتواند باعث کاشتن هزاران نوزاد انگل جدید در قفسه سینه و عود مجدد بیماری شود. جراحان معمولاً اطراف کیست را با گازهای آغشته به مواد کشنده انگل (مثل سرم نمکی غلیظ) میپوشانند.
در مواردی که بیمار شرایط بیهوشی را ندارد یا تعداد کیستها بسیار زیاد و پراکنده است، ممکن است جراحی امکانپذیر نباشد. در این شرایط درمان دارویی طولانیمدت تنها گزینه است. همچنین روشی به نام PAIR (پونکسیون، آسپیراسیون، تزریق، بازکشیدن) که برای کبد استفاده میشود، در ریه به دلیل خطر نشت مایع به نای و خفگی، معمولاً توصیه نمیشود و بسیار خطرناک است.
درمان دارویی کیست هیداتید ریوی
درمان دارویی به تنهایی معمولاً نمیتواند کیست را کاملاً از بین ببرد، اما نقش مهمی به عنوان درمان کمکی در کنار جراحی دارد. داروهای اصلی مورد استفاده در این بیماری از خانواده “بنزیمیدازولها” هستند که شامل آلبندازول (Albendazole) و مبندازول (Mebendazole) میشوند. آلبندازول به دلیل جذب بهتر و نفوذ بیشتر به داخل کیست، داروی ارجح است.
پزشکان معمولاً درمان با آلبندازول را چند روز یا چند هفته قبل از جراحی شروع میکنند. این کار باعث میشود فشار داخل کیست کاهش یابد و انگلها ضعیف شوند، بنابراین اگر حین عمل مقداری مایع نشت کند، خطر شوک آلرژیک و عود بیماری کمتر میشود. همچنین پس از جراحی نیز درمان دارویی برای چندین ماه (معمولاً ۳ تا ۶ ماه) ادامه مییابد تا اگر تخم یا لاروی میکروسکوپی در بدن باقی مانده باشد، از بین برود.
نحوه عملکرد این داروها به این صورت است که مانع از جذب گلوکز (قند) توسط انگل میشوند. انگل بدون منبع انرژی ضعیف شده و میمیرد. با این حال، دیواره ضخیم کیست گاهی مانع از نفوذ کافی دارو میشود. مصرف این داروها باید دقیقاً تحت نظر پزشک باشد، زیرا میتوانند عوارض جانبی مانند افزایش آنزیمهای کبدی یا کاهش گلبولهای سفید خون ایجاد کنند. بنابراین آزمایش خون دورهای در طول درمان دارویی ضروری است. آلبندازول بهتر است همراه با غذای چرب مصرف شود تا جذب آن افزایش یابد.
پیشگری از کیست هیداتید ریوی
پیشگیری از این بیماری بسیار سادهتر، کمهزینهتر و ایمنتر از درمان آن است. از آنجا که چرخه بیماری به سگ و دام وابسته است، قطع این زنجیره کلید پیشگیری است. مهمترین اقدام، شستشوی دقیق و ضدعفونی کردن سبزیجات و میوهها قبل از مصرف است. تخم انگل چسبناک است و با آبکشی ساده از بین نمیرود؛ بنابراین استفاده از چند قطره مایع ظرفشویی برای لیز کردن سطح سبزیجات و جدا شدن تخمها ضروری است (مواد ضدعفونی کننده میکروبی روی تخم انگل اثر ندارند، شستشوی مکانیکی مهم است).
رعایت بهداشت فردی، به خصوص شستن دستها با آب و صابون پس از تماس با حیوانات (بهویژه سگها) و قبل از غذا خوردن، حیاتی است. افرادی که سگ خانگی دارند باید به طور منظم (هر چند ماه یکبار) سگ خود را نزد دامپزشک ببرند و داروهای ضد انگل به حیوان بدهند. این کار باعث میشود کرمهای بالغ در روده سگ بمیرند و تخمریزی متوقف شود.
در سطح کلان و بهداشت عمومی، کنترل کشتارگاهها بسیار مهم است. چرخه بیماری زمانی ادامه مییابد که سگها از احشاء و اندامهای داخلی (جگر و ریه) گوسفندان آلوده تغذیه کنند. بنابراین نباید اجازه داد سگها به ضایعات کشتارگاهی دسترسی داشته باشند. دفن بهداشتی لاشههای آلوده و جلوگیری از کشتار غیرمجاز دام در خانهها و معابر، مهمترین راه برای پاکسازی محیط از این انگل است. آموزش به روستاییان و چوپانان برای عدم تغذیه سگهای گله با جگر خام گوسفند، نقش بسزایی در کاهش آمار ابتلا دارد.
تفاوت بیماری کیست هیداتید ریوی در مردان و زنان
از نظر بیولوژیکی و فیزیولوژیک، تفاوت معناداری بین مردان و زنان در استعداد ابتلا به کیست هیداتید وجود ندارد. سیستم ایمنی و ساختار ریه هر دو جنس به یک اندازه در برابر این انگل آسیبپذیر است. با این حال، آمارها در مناطق مختلف گاهی تفاوتهایی را نشان میدهند که ناشی از “الگوهای رفتاری و شغلی” است نه تفاوتهای جنسیتی.
در برخی جوامع روستایی که مردان بیشتر به شغل چوپانی و کشاورزی مشغول هستند و ارتباط نزدیکتری با سگهای گله دارند، میزان ابتلا در مردان ممکن است کمی بیشتر باشد. از طرف دیگر، در جوامعی که زنان مسئولیت شستشوی سبزیجات، نگهداری از دام در خانه یا تمیز کردن محیط زندگی را بر عهده دارند، ممکن است مواجهه بیشتری با تخم انگل داشته باشند. همچنین زنانی که در باغچههای خانگی کار میکنند و با خاک آلوده در تماس هستند نیز در معرض خطرند.
در مورد علائم و عوارض نیز تفاوت چندانی وجود ندارد، اما زنان باردار به دلیل شرایط خاص فیزیولوژیک و محدودیتهای درمانی، گروه حساستری محسوب میشوند که در بخشهای بعدی به آن خواهیم پرداخت. نکته مهم این است که هر دو جنس باید اصول بهداشتی را با دقت یکسان رعایت کنند.
اسمهای دیگر بیماری کیست هیداتید ریوی
این بیماری در متون پزشکی و علمی با نامهای مختلفی شناخته میشود. نام علمی و دقیق آن اکینوکوکوس گرانولوزوس (Echinococcus granulosus) است که به نام انگل عامل آن اشاره دارد. اصطلاح کلی بیماری “هیداتیدوزیس” (Hydatidosis) یا “اکینوکوکوزیس” (Echinococcosis) است.
در زبان عامیانه و گاهی در ترجمهها، ممکن است به آن “کیست سگ” نیز گفته شود، هرچند این نام دقیق نیست زیرا کیست در بدن انسان و علفخواران تشکیل میشود، نه در بدن سگ (سگ حامل کرم است). اصطلاح “کیست هیداتید” (Hydatid Cyst) رایجترین نامی است که در بیمارستانها و کلینیکها استفاده میشود.
گاهی اوقات پزشکان بر اساس نوع کیست (ساده یا پیچیده) از اصطلاحات توصیفی مانند “کیست هیداتید ساده” یا “کیست هیداتید پاره شده” استفاده میکنند. نوع نادرتری از این بیماری نیز وجود دارد که توسط گونه دیگری از انگل ایجاد میشود و به آن “اکینوکوکوس مولتیلوکولاریس” یا “کیست هیداتید آلوئولار” میگویند که رفتاری شبیه سرطان دارد، اما بحث اصلی این مقاله در مورد نوع رایجتر یعنی نوع کیستیک است.
درمان خانگی کیست هیداتید ریوی
باید با صراحت و تأکید فراوان گفت که هیچ درمان خانگی، گیاهی یا سنتی برای از بین بردن کیست هیداتید وجود ندارد. این کیست دارای دیوارهای ضخیم و مقاوم است و انگل درون آن با هیچ دمنوش، عصاره یا گیاهی کشته نمیشود. تلاش برای درمان خانگی این بیماری میتواند فرصت طلایی جراحی را از بین ببرد و منجر به بزرگتر شدن کیست و افزایش خطر پارگی آن شود.
با این حال، نقش تغذیه و مراقبتهای خانگی در “دوران نقاهت پس از جراحی” بسیار مهم است. پس از عمل جراحی ریه، بیمار نیاز به تقویت سیستم ایمنی و ترمیم بافتها دارد. مصرف غذاهای سرشار از پروتئین (مانند گوشت کاملاً پخته، تخم مرغ، حبوبات) به ترمیم زخمهای جراحی کمک میکند. استراحت کافی و پرهیز از فعالیتهای سنگین که به قفسه سینه فشار میآورد، در هفتههای اول پس از عمل ضروری است.
همچنین تمرینات تنفسی (مانند باد کردن بادکنک یا استفاده از دستگاه اسپیرومتر) که پزشک تجویز میکند، باید در خانه انجام شود تا ریهها دوباره باز شوند و ظرفیت تنفسی به حالت قبل برگردد. دوری از دود سیگار و هوای آلوده نیز برای جلوگیری از عفونت محل عمل و بهبود سریعتر ریه الزامی است.
رژیم غذایی مناسب برای کیست هیداتید ریوی
رژیم غذایی خاصی که بتواند کیست را درمان کند وجود ندارد، اما رژیم غذایی در دو مرحله اهمیت دارد: پیشگیری و دوران درمان. در مرحله پیشگیری، تأکید بر سلامت مواد غذایی است. سبزیجات خام باید با وسواس شسته شوند. آب آشامیدنی در مناطق مشکوک باید جوشانده شود. گوشت باید کاملاً مغزپخت شود (هرچند انتقال از گوشت به انسان نادر است، اما احتیاط شرط عقل است).
در دوران درمان دارویی با آلبندازول، رژیم غذایی نقش دارویی پیدا میکند. داروی آلبندازول محلول در چربی است و جذب آن زمانی که با غذاهای چرب مصرف شود، به طرز چشمگیری افزایش مییابد. بنابراین پزشکان توصیه میکنند این دارو همراه با وعده غذایی حاوی مقداری چربی (مثل روغن زیتون، لبنیات پرچرب یا کره) مصرف شود تا اثر آن بر روی کیست بیشتر شود.
در دوران پس از جراحی، رژیم غذایی باید غنی از ویتامینها (به خصوص ویتامین C برای ترمیم زخم و ویتامین A برای سلامت مخاط تنفسی) و آنتیاکسیدانها باشد. میوهها و سبزیجات رنگارنگ (البته پخته یا کاملاً ضدعفونی شده) منابع خوبی هستند. هیدراتاسیون کافی (نوشیدن آب زیاد) نیز به رقیق شدن ترشحات ریه و دفع راحتتر آنها پس از عمل کمک میکند. پرهیز از غذاهای نفاخ نیز توصیه میشود زیرا نفخ شکم میتواند به دیافراگم فشار آورده و تنفس را برای بیمار تازه جراحی شده دشوار کند.
عوارض و خطرات کیست هیداتید ریوی
بزرگترین خطری که بیمار مبتلا به کیست هیداتید ریوی را تهدید میکند، پارگی کیست است. این پارگی میتواند خودبخودی یا در اثر سرفه شدید، عطسه یا ضربه به قفسه سینه رخ دهد. محتویات کیست به شدت حساسیتزا (آلرژن) هستند. ورود ناگهانی این مایع به جریان خون یا بافت ریه میتواند باعث شوک آنافیلاکسی شود. شوک آنافیلاکسی یک وضعیت اورژانسی است که با افت شدید فشار خون، تنگی نفس حاد و تورم راههای هوایی همراه است و اگر فوراً درمان نشود، در عرض چند دقیقه میتواند منجر به مرگ شود.
علاوه بر شوک، پارگی کیست میتواند باعث خفگی شود. اگر حجم مایع زیاد باشد و ناگهان وارد نای شود، بیمار ممکن است دچار خفگی حاد شود. خطر دیگر، عفونی شدن کیست است. کیست پاره شده محیط مناسبی برای رشد باکتریهاست و تبدیل به آبسه ریوی میشود که درمان آن دشوار و نیازمند آنتیبیوتیکهای قوی و تخلیه است.
خطر انتشار بیماری (متاستاز انگلی) نیز وجود دارد. اگر کیست پاره شود، کیستهای دختر میتوانند در سایر نقاط ریه یا قفسه سینه پخش شوند و پس از مدتی رشد کنند که به آن “هیداتیدوز ثانویه” میگویند. فشار کیست بزرگ به قلب یا عروق بزرگ قفسه سینه نیز میتواند باعث مشکلات قلبی-عروقی شود.
کیست هیداتید ریوی در کودکان و در دوران بارداری
کودکان یکی از گروههای اصلی در معرض خطر هستند زیرا رعایت بهداشت در آنها کمتر است و تمایل زیادی به بازی با خاک و بغل کردن سگها دارند. در کودکان، بافت ریه هنوز در حال رشد است و خاصیت ارتجاعی بیشتری دارد، بنابراین کیستها میتوانند با سرعت بسیار زیادی رشد کنند و به اندازههای غولآسا برسند بدون اینکه در ابتدا علامت شدیدی ایجاد کنند. درمان در کودکان مشابه بزرگسالان (جراحی) است، اما حفظ بافت سالم ریه در کودکان اهمیت دوچندانی دارد تا رشد آینده ریه مختل نشود.
در دوران بارداری، مدیریت این بیماری بسیار پیچیده است. از یک طرف، بزرگ شدن رحم باعث فشار به دیافراگم و ریهها میشود و اگر کیست ریوی هم وجود داشته باشد، تنگی نفس مادر تشدید میگردد. از طرف دیگر، داروی آلبندازول در سه ماهه اول بارداری ممنوع است زیرا میتواند باعث ناهنجاریهای جنینی (تراتوژن) شود. انجام جراحی و بیهوشی نیز خطراتی برای جنین دارد. معمولاً اگر کیست بدون علامت باشد و خطر پارگی فوری نداشته باشد، پزشکان سعی میکنند درمان را تا بعد از زایمان به تعویق بیندازند. اما اگر کیست پاره شود یا علائم شدید بدهد، جراحی با رعایت تمام تدابیر حفاظتی برای جنین انجام میشود.
طول درمان کیست هیداتید ریوی چقدر است؟
طول دوره درمان بستگی به روش درمان و وضعیت بیمار دارد. در صورت انجام جراحی، بیمار معمولاً حدود یک هفته تا ۱۰ روز در بیمارستان بستری میماند. بهبودی کامل زخمها و بازگشت به فعالیتهای عادی ممکن است ۴ تا ۶ هفته طول بکشد.
اما درمان دارویی بسیار طولانیتر است. همانطور که گفته شد، درمان دارویی به عنوان مکمل جراحی یا در موارد غیرقابل جراحی استفاده میشود. پروتکلهای درمانی معمولاً شامل دورههای (سیکلهای) ۲۸ روزه مصرف دارو و سپس ۱۴ روز استراحت دارویی است. این دورهها ممکن است ۳ تا ۶ ماه و گاهی حتی بیشتر تکرار شوند. علت این وقفهها، دادن فرصت استراحت به کبد و بررسی خون است. بنابراین بیمار باید بداند که مبارزه با این انگل یک فرآیند طولانی و نیازمند صبوری و پیگیری مداوم است. پیگیری با عکسبرداری (CT اسکن) تا سالها بعد از عمل نیز لازم است تا از عدم عود بیماری اطمینان حاصل شود.
جمعبندی
کیست هیداتید ریوی یک بیماری عفونی انگلی است که در اثر ورود نوزاد کرم نواری سگ به بدن انسان ایجاد میشود. این کیستها اغلب در ریه تشکیل شده و میتوانند تا مدتها بدون علامت باشند، اما با بزرگ شدن باعث سرفه، درد قفسه سینه و تنگی نفس میشوند. خطرناکترین عارضه آن، پارگی کیست و شوک آلرژیک ناشی از آن است. تشخیص با عکس قفسه سینه و سیتی اسکن انجام میشود و درمان اصلی آن جراحی برای خارج کردن کیست است که با درمان دارویی (آلبندازول) تکمیل میشود. پیشگیری از طریق شستشوی دقیق سبزیجات، رعایت بهداشت دست پس از تماس با سگ و درمان انگلهای سگهای خانگی، مهمترین راه مقابله با این بیماری است.