بیماری ترومبوز هموروئیدی (Thrombosed Hemorrhoid)
- راهنمای جامع و تخصصی بیماری ترومبوز هموروئیدی (هموروئید ترومبوزه)
- پیشگیری از بیماری ترومبوز هموروئیدی
- روشهای درمان ترومبوز هموروئیدی
- نحوه تشخیص بیماری ترومبوز هموروئیدی
- نشانههای بیماری ترومبوز هموروئیدی
- اسمهای دیگر بیماری ترومبوز هموروئیدی
- تفاوت بیماری ترومبوز هموروئیدی در مردان و زنان
- علت ابتلا به ترومبوز هموروئیدی
- درمان دارویی ترومبوز هموروئیدی
- درمان خانگی ترومبوز هموروئیدی
- رژیم غذایی مناسب برای ترومبوز هموروئیدی
- عوارض و خطرات ترومبوز هموروئیدی
- ترومبوز هموروئیدی در کودکان و دوران بارداری
- طول درمان ترومبوز هموروئیدی چقدر است؟
- تفاوت هموروئید داخلی ترومبوزه و خارجی ترومبوزه
راهنمای جامع و تخصصی بیماری ترومبوز هموروئیدی (هموروئید ترومبوزه)
ترومبوز هموروئیدی (Thrombosed Hemorrhoid) یک عارضه دردناک و حاد از بیماری هموروئید (بواسیر) است که در آن یک لخته خون در داخل رگهای متورم هموروئیدی ایجاد میشود. این وضعیت زمانی رخ میدهد که جریان خون در شبکه عروقی مقعد کند شده و خون در آن ناحیه انباشته و لخته میشود. این لخته باعث انسداد جریان خون، تورم شدید، کبودی و درد ناگهانی و طاقتفرسا میشود. برخلاف هموروئیدهای معمولی که ممکن است فقط با خونریزی یا ناراحتی خفیف همراه باشند، نوع ترومبوزه به دلیل فشار شدید لخته بر پایانههای عصبی پوست حساس ناحیه مقعد، یکی از دردناکترین تجربههای بیماریهای نشیمنگاهی محسوب میشود. در این مقاله جامع، تمامی ابعاد این بیماری را بررسی خواهیم کرد.
پیشگیری از بیماری ترومبوز هموروئیدی
پیشگیری از ترومبوز هموروئیدی بسیار سادهتر و کمهزینهتر از درمان آن است. اساس پیشگیری بر جلوگیری از یبوست و کاهش فشار بر ناحیه لگن استوار است. مهمترین عامل در پیشگیری، مدیریت قوام مدفوع است. مدفوع سفت و خشک باعث میشود فرد برای دفع آن نیاز به زور زدن داشته باشد. این زور زدن فشار داخل شکمی را افزایش داده و خون را با فشار زیاد به سمت سیاهرگهای مقعدی میراند که زمینه را برای پارگی عروق یا لخته شدن خون فراهم میکند. بنابراین، مصرف روزانه فیبر کافی (میوهها، سبزیجات و غلات کامل) و نوشیدن آب فراوان (حداقل ۸ لیوان در روز) اولین خط دفاعی است.
علاوه بر تغذیه، اصلاح عادات رفتاری در دستشویی بسیار مهم است. یکی از اشتباهات رایج در دنیای امروز، نشستن طولانیمدت در توالت و کار با گوشی همراه است. این کار باعث میشود ناحیه مقعد در وضعیت پایینتر از باسن قرار گیرد و نیروی جاذبه باعث تجمع خون در عروق هموروئیدی شود (اثر تورنیکه). توصیه میشود زمان دفع مدفوع به کمتر از ۵ دقیقه محدود شود و اگر فرد احساس دفع ندارد، نباید در دستشویی بماند و زور بزند. همچنین استفاده از توالتهای فرنگی با یک زیرپایی کوچک (برای شبیهسازی حالت چمباتمه) میتواند زاویه رکتوم را اصلاح کرده و دفع را آسانتر کند.
فعالیت بدنی منظم نیز نقش کلیدی دارد. ورزشهای هوازی مانند پیادهروی سریع باعث افزایش حرکات دودی روده و پیشگیری از یبوست میشوند. با این حال، باید از ورزشهای سنگین که فشار زیادی به کف لگن وارد میکنند (مانند وزنهبرداری سنگین یا اسکاتهای عمیق غیرصولی) در صورت داشتن سابقه هموروئید، با احتیاط استفاده کرد. برای افرادی که شغلهای اداری یا رانندگی دارند و مجبورند ساعات طولانی بنشینند، استفاده از بالشتکهای دوناتیشکل و برخاستن از جا هر یک ساعت یکبار برای برقراری مجدد جریان خون ضروری است.
روشهای درمان ترومبوز هموروئیدی
درمان هموروئید ترومبوزه بستگی به زمان مراجعه بیمار و شدت علائم دارد. اگر بیمار در ۴۸ تا ۷۲ ساعت اولیه پس از شروع درد مراجعه کند (زمانی که درد در اوج خود است)، بهترین و موثرترین درمان، یک روش جراحی کوچک و سرپایی به نام ترومبکتومی (Thrombectomy) است. در این روش، پزشک با بیحسی موضعی، یک برش کوچک روی توده ایجاد کرده و لخته خون را به طور کامل تخلیه میکند. این کار باعث میشود فشار از روی بافت برداشته شده و درد بیمار بلافاصله و به طرز چشمگیری کاهش یابد. این روش ساده است و نیازی به بخیه ندارد و زخم به مرور بسته میشود.
اما اگر بیمار بعد از گذشت ۳ روز مراجعه کند، معمولاً انجام ترومبکتومی توصیه نمیشود. دلیل این امر آن است که پس از گذشت چند روز، لخته خون شروع به سفت شدن و تجزیه شدن توسط بدن میکند و درد به تدریج رو به کاهش میرود. در این مرحله، برش دادن بافت ملتهب ممکن است درد بیشتری نسبت به خود بیماری ایجاد کند. در این شرایط، پزشکان معمولاً درمانهای محافظهکارانه (Conservative) را پیشنهاد میکنند که شامل مدیریت درد و کمک به جذب خودبهخودی لخته است.
در موارد شدیدتر که ترومبوز مکرر رخ میدهد یا بافت هموروئید دچار نکروز (مرگ بافت) و گانگرن شده است، ممکن است نیاز به جراحی کامل هموروئیدکتومی (Hemorrhoidectomy) باشد. در این عمل، کل بافت هموروئید و رگهای درگیر برداشته میشوند. این عمل معمولاً در اتاق عمل و تحت بیهوشی یا بیحسی نخاعی انجام میشود. روشهای نوینتری مانند لیزر درمانی نیز وجود دارد که در آن با استفاده از اشعه لیزر، لخته تخلیه یا تبخیر میشود و بافت هموروئید جمع میگردد که درد و خونریزی کمتری نسبت به جراحی سنتی دارد.
نحوه تشخیص بیماری ترومبوز هموروئیدی
تشخیص هموروئید ترومبوزه معمولاً با معاینه فیزیکی و مشاهده مستقیم توسط پزشک انجام میشود و در اکثر موارد نیاز به آزمایشهای پیچیده یا تصویربرداری نیست. پزشک ابتدا شرح حال بیمار را میگیرد؛ شروع ناگهانی درد شدید و احساس یک توده سفت در مقعد، کلیدهای اصلی تشخیص هستند. سپس در معاینه بالینی، پزشک ناحیه مقعد را زیر نور مناسب بررسی میکند.
در مشاهده، هموروئید ترومبوزه به صورت یک توده برجسته، سفت و بسیار دردناک دیده میشود که رنگ آن متمایز است. به دلیل وجود خون لخته شده در زیر پوست نازک مقعد، این توده به رنگ آبی تیره، بنفش یا حتی سیاه دیده میشود (شبیه به یک دانه انگور تیره یا بلوبری زیر پوست). پوست روی توده ممکن است براق و کشیده باشد که نشاندهنده ادم و تورم بافتی است. لمس این توده برای بیمار بسیار دردناک است.
معاینه انگشتی رکتوم (DRE) که در آن پزشک انگشت خود را وارد مقعد میکند، در مرحله حاد بیماری معمولاً انجام نمیشود یا با احتیاط بسیار زیاد صورت میگیرد، زیرا شدت درد بیمار اجازه این کار را نمیدهد و تشخیص با همان مشاهده بیرونی قطعی است. با این حال، اگر خونریزی وجود داشته باشد و منشأ توده مشخص نباشد، پزشک ممکن است برای رد سایر علل مانند فیستول، آبسه یا تومورهای رکتوم، پس از کاهش التهاب، از آنوسکوپی (مشاهده درون مقعد با ابزار لولهای) استفاده کند. تشخیص افتراقی با “هماتوم پریآنال” و “آبسه مقعدی” مهم است که معمولاً ظاهر و نوع درد متفاوتی دارند.
نشانههای بیماری ترومبوز هموروئیدی
بارزترین و اصلیترین نشانه ترومبوز هموروئیدی، درد شدید و ناگهانی است. برخلاف هموروئیدهای معمولی که ممکن است درد مبهم یا سوزش داشته باشند، درد ناشی از ترومبوز بسیار تیز و غیرقابل تحمل است و معمولاً طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول به اوج خود میرسد. این درد به قدری شدید است که میتواند نشستن، راه رفتن و حتی دفع مدفوع را برای بیمار غیرممکن کند. بیمار احساس میکند یک جسم خارجی سفت و دردناک در ناحیه مقعد گیر کرده است.
علامت دوم، وجود یک توده قابل لمس در دهانه مقعد است. این توده میتواند به اندازه یک نخود تا یک گردو باشد. همانطور که گفته شد، رنگ این توده به دلیل خون مردگی، کبود یا مایل به بنفش است. تورم اطراف این توده نیز شایع است که ناشی از التهاب بافتهای مجاور میباشد.
خونریزی نیز ممکن است رخ دهد، اما مکانیسم آن متفاوت است. اگر فشار داخل توده بیش از حد شود، پوست روی آن ممکن است دچار ایسکمی (کاهش خونرسانی) و نکروز شود و در نهایت پاره شود. در این صورت، خون تیره و لختههای خون خارج میشوند. جالب اینجاست که با پاره شدن توده و خروج خون، درد بیمار به طور ناگهانی کاهش مییابد زیرا فشار از روی بافت برداشته میشود. خارش و ترشح مخاطی نیز ممکن است وجود داشته باشد، اما معمولاً تحتالشعاع درد شدید قرار میگیرند.
اسمهای دیگر بیماری ترومبوز هموروئیدی
در متون پزشکی و جستجوهای اینترنتی، ممکن است با نامهای دیگری برای این بیماری مواجه شوید که همگی به یک وضعیت اشاره دارند یا تفاوتهای جزئی با هم دارند. یکی از رایجترین نامها “هماتوم پریآنال” (Perianal Hematoma) است. اگرچه برخی پزشکان بین هموروئید ترومبوزه و هماتوم پریآنال تفاوتهای آناتومیک قائل میشوند (هماتوم معمولاً ناشی از پارگی یک رگ کوچک زیر پوست است و هموروئید ناشی از اتساع و لخته در شبکه هموروئیدی)، اما علائم و ظاهر آنها بسیار شبیه است و درمان مشابهی دارند.
نام دیگری که ممکن است بشنوید “ترومبوز هموروئید خارجی” است. از آنجا که اکثر ترومبوزها در هموروئیدهای خارجی (که زیر پوست حساس مقعد قرار دارند) رخ میدهند، این اصطلاح بسیار رایج است. هموروئیدهای داخلی هم میتوانند ترومبوزه شوند اما کمتر دردناک هستند مگر اینکه پرولاپس کرده (بیرون بزنند) و بیرون گیر کنند که به آن “هموروئید داخلی استرانگوله” یا “خفه شده” میگویند.
در زبان عامیانه، بیماران ممکن است از اصطلاحاتی مانند “بواسیر دکمهای”، “بواسیر خونی سفت” یا “سکته بواسیر” استفاده کنند. اصطلاح “حمله حاد هموروئیدی” (Acute Hemorrhoidal Attack) نیز گاهی برای توصیف شروع ناگهانی علائم به کار میرود. شناختن این نامها به بیمار کمک میکند تا در هنگام مطالعه مقالات یا گفتگو با پزشک، درک بهتری از وضعیت خود داشته باشد.
تفاوت بیماری ترومبوز هموروئیدی در مردان و زنان
اگرچه مکانیسم ایجاد بیماری در هر دو جنس یکسان است، اما علل زمینهای و شیوع آن میتواند متفاوت باشد. در مردان، ترومبوز هموروئیدی اغلب با فعالیتهای فیزیکی سنگین و ناگهانی مرتبط است. بلند کردن اجسام سنگین در محیط کار یا انجام تمرینات بدنسازی سنگین (مانند اسکات و ددلیفت) بدون تنفس صحیح، فشار داخل شکم را بالا برده و ریسک ترومبوز را افزایش میدهد. همچنین مصرف کمتر فیبر و آب در رژیم غذایی برخی مردان میتواند عامل یبوست و در نتیجه ترومبوز باشد.
در زنان، مهمترین عامل تفاوت، بارداری و زایمان است. رحم در حال رشد فشار زیادی بر ورید اجوف تحتانی (بزرگ سیاهرگ زیرین) و وریدهای لگنی وارد میکند که باعث کند شدن بازگشت خون از ناحیه مقعد و لگن میشود. این ایستایی خون (Venous Stasis) مستعد لخته شدن است. همچنین فشار شدید هنگام زایمان طبیعی میتواند باعث بیرونزدگی و ترومبوز ناگهانی هموروئید شود. تغییرات هورمونی در دوران قاعدگی و بارداری نیز میتواند بر دیواره عروق تأثیر گذاشته و آنها را شلتر و مستعد اتساع کند.
از نظر علائم و تشخیص، تفاوت چشمگیری بین دو جنس وجود ندارد، اما زنان ممکن است به دلیل شرم یا اشتباه گرفتن علائم با مشکلات زنانه، دیرتر مراجعه کنند. همچنین در زنان، معاینه باید با دقت بیشتری انجام شود تا از عدم وجود مشکلات پرینه (مانند پارگیهای ترمیم نشده زایمان) اطمینان حاصل شود. درمان نیز مشابه است، اما در دوران بارداری محدودیتهایی در استفاده از برخی داروها و روشهای جراحی وجود دارد.
علت ابتلا به ترومبوز هموروئیدی
علت اصلی ترومبوز هموروئیدی، اختلال در جریان خون وریدی و افزایش فشار در شبکه عروقی مقعد است. اما چه عواملی باعث این اتفاق میشوند؟ شایعترین علت، زور زدن شدید هنگام اجابت مزاج است. این زور زدن معمولاً ناشی از یبوست است، اما جالب است بدانید که اسهال شدید و مکرر نیز میتواند به همان اندازه باعث تحریک و التهاب و در نهایت ترومبوز شود.
نشستنهای طولانیمدت، چه در توالت و چه روی صندلی اداری یا رانندگی، باعث میشود خون در پایینترین نقطه لگن جمع شود و نتواند به راحتی به قلب بازگردد. این تجمع خون، محیط مناسبی برای تشکیل لخته فراهم میکند. چاقی و اضافه وزن نیز با افزایش فشار مزمن بر کف لگن، ریسک ابتلا را بالا میبرد.
فعالیتهای بدنی که شامل افزایش ناگهانی فشار داخل شکمی هستند (مانند بلند کردن اجسام سنگین، سرفههای شدید و طولانی، یا حتی زور زدن هنگام زایمان) میتوانند باعث پارگی جداره داخلی رگ و تشکیل لخته شوند. افزایش سن نیز میتواند باعث ضعف بافتهای همبند نگهدارنده عروق شده و احتمال بیرونزدگی و لخته شدن را افزایش دهد. رژیم غذایی کمفیبر و کمآبی بدن، بستر اصلی تمام این مشکلات را فراهم میکنند.
درمان دارویی ترومبوز هموروئیدی
اگر بیمار کاندید جراحی نباشد یا تمایل به درمان غیرتهاجمی داشته باشد، درمان دارویی با هدف کاهش درد، التهاب و نرم کردن مدفوع آغاز میشود. دسته اول داروها، مسکنها و ضدالتهابها هستند. داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب (NSAIDs) مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن بسیار موثر هستند زیرا هم درد را کاهش میدهند و هم التهاب و ورم اطراف توده را کم میکنند.
دسته دوم، پمادها و شیافهای موضعی هستند. پمادهای حاوی بیحسکننده (مانند لیدوکائین) میتوانند به طور موقت درد سوزشی را تسکین دهند. پمادهای حاوی کورتیکواستروئید (مانند هیدروکورتیزون) نیز برای کاهش خارش و التهاب مفید هستند، اما نباید طولانیمدت استفاده شوند زیرا باعث نازکی پوست میشوند. برخی پمادهای گیاهی حاوی عصارههایی مانند “هماملیس” (Witch Hazel) نیز خاصیت قابض دارند و به کاهش ورم کمک میکنند.
دسته سوم و شاید مهمترین داروها، نرمکنندههای مدفوع (Stool Softeners) و مکملهای فیبر (مانند پسیلیوم یا پودر پیدرولاکس) هستند. این داروها مستقیماً روی هموروئید اثر نمیگذارند، بلکه با نرم کردن مدفوع، نیاز به زور زدن را از بین میبرند و اجازه میدهند ناحیه آسیبدیده بدون فشار مضاعف ترمیم شود. مصرف نیتروگلیسیرین یا پمادهای دیلتیازم (که معمولاً برای شقاق استفاده میشوند) نیز گاهی برای شل کردن عضله اسفنکتر و کاهش اسپاسم دردناک تجویز میشود.
درمان خانگی ترومبوز هموروئیدی
درمانهای خانگی بخش جداییناپذیر مدیریت ترومبوز هموروئیدی هستند و حتی در کنار درمان دارویی یا پس از جراحی نیز توصیه میشوند. موثرترین درمان خانگی، حمام نشیمن یا سیتز بث (Sitz Bath) است. نشستن در لگن آب گرم (نه داغ) به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه، سه بار در روز، باعث شل شدن عضله اسفنکتر مقعد، بهبود جریان خون و کاهش درد میشود. میتوان مقدار کمی نمک اپسوم به آب اضافه کرد.
استفاده از کمپرس یخ در روزهای اول (۴۸ ساعت اول) بسیار کمککننده است. یخ باعث انقباض عروق، کاهش خونریزی داخلی و بیحس شدن ناحیه میشود. یخ را نباید مستقیم روی پوست گذاشت و باید در پارچهای پیچیده شود و به مدت ۱۰ دقیقه روی ناحیه قرار گیرد.
رعایت بهداشت ناحیه بسیار مهم است اما باید با ملایمت انجام شود. استفاده از دستمال توالتهای زبر و خشک ممنوع است. بهتر است ناحیه با آب ولرم شسته و با باد ملایم سشوار خشک شود یا از دستمال مرطوبهای بدون الکل و عطر استفاده شود. استراحت کردن و دراز کشیدن به پهلو یا شکم، فشار را از روی وریدهای مقعدی برمیدارد. پرهیز از نشستن روی سطوح سخت و استفاده از بالشهای طبی نیز توصیه میشود.
رژیم غذایی مناسب برای ترومبوز هموروئیدی
تغذیه در درمان و پیشگیری از عود ترومبوز هموروئیدی نقش حیاتی دارد. هدف اصلی رژیم غذایی، ایجاد مدفوعی نرم و حجیم است که به راحتی دفع شود. کلید این کار، مصرف فیبر است. فیبر نامحلول (موجود در سبوس گندم، سبزیجات و غلات کامل) باعث افزایش حجم مدفوع و تحریک حرکات روده میشود. فیبر محلول (موجود در جو دوسر، سیب، حبوبات) با جذب آب، مدفوع را ژلاتینی و نرم میکند. توصیه میشود روزانه بین ۲۵ تا ۳۵ گرم فیبر مصرف شود.
برخی مواد غذایی خاصیت دارویی دارند؛ مثلاً آلو خشک یا انجیر خیس خورده ملینهای طبیعی بسیار عالی هستند. کیوی و دانههای چیا نیز به بهبود گوارش کمک میکنند. اما فیبر بدون آب بیفایده و حتی مضر است. اگر فیبر زیاد بخورید اما آب کم بنوشید، دچار یبوست شدیدتر میشوید. بنابراین نوشیدن مایعات فراوان الزامی است.
باید از مصرف غذاهایی که باعث تحریک روده یا یبوست میشوند پرهیز کرد. غذاهای تند و فلفلی میتوانند باعث سوزش ناحیه ملتهب هنگام دفع شوند. الکل و کافئین (قهوه و چای غلیظ) خاصیت دیورتیک (ادرارآور) دارند و آب بدن را دفع میکنند که منجر به سفت شدن مدفوع میشود. غذاهای فرآوری شده، فستفودها، برنج سفید و نانهای بدون سبوس نیز باید محدود شوند زیرا فیبر کمی دارند و باعث کندی حرکات روده میشوند.
عوارض و خطرات ترومبوز هموروئیدی
اگرچه ترومبوز هموروئیدی معمولاً خطر جانی ندارد، اما میتواند عوارض آزاردهندهای داشته باشد. یکی از عوارض شایع، باقی ماندن اسکین تگ (Skin Tag) یا منگوله پوستی است. پس از اینکه لخته خون جذب شد و تورم فروکش کرد، پوست کشیده شده ممکن است به حالت اول برنگردد و به صورت یک تکه پوست اضافه و شل باقی بماند. این پوست اضافه خطرناک نیست اما تمیز کردن مقعد را دشوار میکند و ممکن است از نظر بهداشتی و زیبایی مشکلساز شود.
پارگی و خونریزی خودبهخودی یکی دیگر از خطرات است. اگر فشار لخته زیاد باشد، پوست پاره شده و خونریزی قابل توجهی رخ میدهد. اگرچه این کار درد را کم میکند، اما زخم باز در ناحیهای که با مدفوع در تماس است، خطر عفونت و ایجاد آبسه را به همراه دارد، هرچند عفونت شدید در این ناحیه نادر است زیرا خونرسانی قوی دارد.
در موارد نادر، اگر خونرسانی به بافت پوشاننده هموروئید کاملاً قطع شود، بافت دچار نکروز و زخم (Ulceration) میشود. این زخمها میتوانند بسیار دردناک باشند و دیر بهبود یابند. همچنین درد شدید ناشی از ترومبوز میتواند باعث احتباس ادراری (ناتوانی در ادرار کردن) به دلیل اسپاسم عضلات کف لگن شود که یک اورژانس پزشکی محسوب میشود.
ترومبوز هموروئیدی در کودکان و دوران بارداری
در کودکان، ترومبوز هموروئیدی بسیار نادر است. اگر کودکی با تودهای دردناک در مقعد مراجعه کند، باید احتمالات دیگری مانند پرولاپس رکتوم (بیرونزدگی روده)، پولیپ یا حتی مسائل مربوط به سوءاستفاده جنسی بررسی شود. با این حال، اگر رخ دهد، معمولاً ناشی از یبوست مزمن و شدید است و درمان آن تقریباً همیشه محافظهکارانه (اصلاح رژیم غذایی و ملین) است.
اما در دوران بارداری، این بیماری بسیار شایع است، به ویژه در سه ماهه سوم و پس از زایمان. افزایش حجم خون مادر، فشار رحم سنگین و تغییرات هورمونی پروژسترون (که عروق را شل میکند) عوامل اصلی هستند. درمان در دوران بارداری چالشبرانگیز است زیرا بسیاری از داروها و جراحیها محدودیت دارند. معمولاً جراحی ترومبکتومی فقط در موارد درد غیرقابل تحمل انجام میشود. بیشتر تمرکز بر درمانهای خانگی ایمن مانند حمام آب گرم، کمپرس یخ و استفاده از ملینهای مجاز در بارداری است. خبر خوب این است که اکثر هموروئیدهای بارداری پس از زایمان و بازگشت هورمونها و فشار بدن به حالت عادی، خودبهخود بهبود مییابند.
طول درمان ترومبوز هموروئیدی چقدر است؟
سیر طبیعی بیماری هموروئید ترومبوزه مشخص و قابل پیشبینی است. درد شدید معمولاً در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول به اوج میرسد و سپس به تدریج کاهش مییابد. اگر بیمار جراحی نکند و درمان خانگی را پیش بگیرد، درد اصلی معمولاً ظرف ۷ تا ۱۰ روز فروکش میکند.
اما توده و لخته خون زمان بیشتری برای از بین رفتن نیاز دارند. بدن به آرامی شروع به جذب لخته میکند و توده کوچک میشود. جذب کامل لخته و صاف شدن پوست ممکن است بین ۲ تا ۳ هفته و گاهی تا یک ماه زمان ببرد. اگر جراحی ترومبکتومی انجام شود، درد تقریباً بلافاصله از بین میرود، اما زخم کوچک جراحی نیاز به حدود یک هفته مراقبت دارد تا بسته شود. بنابراین، صبوری در روند درمان بسیار مهم است. اگر بعد از ۳ هفته توده همچنان دردناک بود یا تغییری نکرد، مراجعه مجدد به پزشک ضروری است.
تفاوت هموروئید داخلی ترومبوزه و خارجی ترومبوزه
درک تفاوت بین ترومبوز در هموروئید داخلی و خارجی بسیار مهم است زیرا علائم و درمان آنها متفاوت است. هموروئید خارجی در زیر پوست اطراف مقعد قرار دارد که دارای اعصاب حسی درد بسیار زیادی است. بنابراین، وقتی هموروئید خارجی ترومبوزه میشود، علامت اصلی آن درد شدید است. این همان حالتی است که بیمار نمیتواند بنشیند و توده کبود رنگ در بیرون قابل مشاهده است.
اما هموروئید داخلی در داخل کانال رکتوم قرار دارد که اعصاب درد ندارد (فقط به کشش حساس است). هموروئید داخلی معمولاً ترومبوزه نمیشود مگر اینکه دچار بیرونزدگی (پرولاپس) شود و عضلات اسفنکتر دور آن حلقه بزنند و جریان خون را قطع کنند (گیر کردن هموروئید). در این حالت، هموروئید داخلی بیرون زده، متورم، قرمز تیره و به شدت دردناک میشود و نمیتوان آن را به داخل هل داد. این وضعیت یک اورژانس پزشکی است و خطر گانگرن (سیاه شدن و مرگ بافت) بالایی دارد و اغلب نیاز به جراحی فوری دارد.
جمعبندی
ترومبوز هموروئیدی یک عارضه دردناک و حاد است که در اثر ایجاد لخته خون در پاکههای بواسیری (اغلب خارجی) رخ میدهد. این بیماری با ظهور ناگهانی یک توده سفت، کبود و بسیار دردناک در ناحیه مقعد مشخص میشود که ناشی از زور زدن، یبوست، بارداری یا نشستنهای طولانی است. بهترین زمان برای درمان قطعی (ترومبکتومی)، ۴۸ تا ۷۲ ساعت اول شروع درد است. پس از این زمان، درمانهای حمایتی شامل حمام نشیمن، مسکنها و نرمکنندههای مدفوع ارجحیت دارند.
اصلاح سبک زندگی، مصرف فیبر و آب کافی، و پرهیز از زور زدن، کلیدهای اصلی پیشگیری از عود بیماری هستند. اگرچه درد ناشی از این بیماری بسیار شدید است، اما با مدیریت صحیح، معمولاً طی چند روز بهبود مییابد و لخته خون طی چند هفته جذب میشود. در صورت مشاهده خونریزی شدید یا عدم بهبود درد، مراجعه به پزشک برای رد سایر بیماریها و جلوگیری از عوارضی مانند اسکین تگ یا عفونت الزامی است.